4576 views 13 comments

Tüm yönleriyle Jailbreak

by on 15/06/2012
 

iOS tabanlı Apple cihazlari ile ilk tanıştığımızda hepimizin ilk düşündüğü şeylerden biri olmuştur, Jailbreak yapmalımıyım diye. Bu yazımızda tüm yönleriyle jailbreak’i incelemeye çalışacağız. Avantajları ve dezavantajları nelerdir, cihazıma herhangi bir zarar verirmi gibi sorulara cevap arayacağız.

Jailbreak nedir?

“Jailbreak” kelime anlamı ile hapisten kaçış anlamına gelmektedir. iOS tabanlı cihazlar için de bir bakıma bu işlevi üstleniyor aslında. iOS işletim sistemi sizlerinde bildiği gibi kapalı bir sistemdir. Peki bu ne anlama geliyor? Apple, kullanıcılarına istedikleri uygulamaları yüklemelerine izin vermemekte ve App Store’a dahil olacak uygulamalar içinde bazı kurallar belirlemiştir. SIM kartına, mail’lere, sms’lere ve şifrelere ulaşamamak bu kurallardan sadece birkaçı. 

Bahsettiğimiz kurallar yüzünden yaptıkları uygulamaları kullanıcı ile buluşturamayan ve cihazına istediği uygulamayı yüklemek isteyen insanların sayısının çoğalması ile iOS cihazlarını tamamen açık ve bir bakıma “korumasız” ve “özgür” bırakan Jailbreak’de doğmuş oldu. Geliştirilen yazılımlar ile Apple’ın izin vermediği ve App Store’a eklemediği uygulamaları Cydia ile yükleme imkanına sahip oldular bazı avantaj ve dezavantajlar ile, bu konuya da birazda göz atacağız.

iOS neden kapalı  bir sistem?

Apple’ın ilk bilgisayarlarını incelediğimizde kasalarının herkes tarafından açılamayacak şekilde dizayn edildiklerine şahit oluyoruz. Bu durum Steve Jobs ile birlikte Apple’ın kuruluş yıllarından günümüze kadar taşınmış bir olay. Steve Jobs, ekibi ile ortaya çıkardığı ürünlerin kullanıcılar tarafından çok fazla kurcalanmasını istemiyor ve ürünlerini donanım ve yazılım olarak olabildiğince kapalı yapmaya çalışıyor.

iOS işletim sistemi içinde bunu söyleyebiliriz aslında. Apple oluşturduğu bu sisteme kimsenin karışmasını, bu sisteme üçüncü şahıslar tarafından birşeyler eklenilmesini yada çıkarılmasını istemiyor, haksızda sayılmaz. Yukarıda bahsetmiştik, Apple App Store’a uygulamasını yüklemek isteyen geliştiricilere sunduğu SDK(Software Development Kit) ile bazı sınırlamalar getiriyor. Bu sınırlamalara baktığımızda ise kullanıcının özelini ve güvenliğini koruyan bir takım kısitlamalarla karşılaşıyoruz. Yani Apple’ın iOS’u kapalı bir sistem olarak tasarlaması ve bunu bu şekilde devam ettirmesi kullanıcının güvenliğini ve özelini koruyabilmek. 

 

Jailbreak’in avantajları nelerdir?

Hepinizin bildiği gibi en büyük avantajı uygulamaları ücretsiz olarak indirebilme imkanı. Cydia, Apple tarafından izin verilmemiş uygulamaların kullanıcılara dağıtıldığı bir çeşit yazılımdır. Kullanıcılar Cydia ile hem App Store’da bulunmayan uygulamaları cihazlarına yükleyebilmekte, hemde bu yüklemeler için herhangi bir ücret ödememektedir. Ayrıca App Store’da bulunan uygulamalarda kırılarak Jailbreak’li chazlara ücretsiz olarak yüklenebilmektedir.

Jailbreak’in dezavantajları nelerdir?

Yukarıda da bahsetmiştik. Jailbreak’li cihazlarda herhangi bir güvenlik söz konusu değil, yüklenen uygulamalarında cihazınıza zarar verip vermeyeceğine dair bir garanti yok. Jailbreak yapılmış bir cihazda yüklediğiniz herhangi bir uygulama yüzünden cihazınızı “Restore” etmek zorunda kalabilirsiniz. App Store’a yüklenecek her uygulama Apple’ın  kontrolünden geçmekte ve cihazınıza zarar verme ihtimalı olan hiçbir uygulama App Store’ a kabul edilmemektedir. Jailbreak’lı cihaz için boyle bir şey söz konusu olmadığı için cihazınız her an tehlike altında desek çokta yanlış bir cümle olmaz sanırım.

Jailbreak yaptığım zaman cihazım garanti kapsamı dışına çıkıyormu?

Aslında Apple kullanıcı sözleşmesine göre cihaz içerisinde kullanılan işletim sistemine herhangi bir şekilde müdahale etmek cihazın garanti kapsamı dışına çıkmasına neden oluyor. Fakat Jailbreak yapılmış bir cihaz “Restore” edildiği takdirde daha önceden Jailbreak yapılmış şekilde kullanıldığı anlaşılmıyor.

Jailbreak yapmalımıyım?

Yukarıda Jailbreak’ın ne olduğunu avantajları ve dezavantajlarıyla incelemeye çalıştık. Tüm bunlardan sonra bu sorunun cevabı aslında size bağlı fakat Jailbreak hakkındaki kendi fikrimi belirtmek istiyorum.

Oluşturulan tüm uygulamalar belli bir emeğin sonucunda ortaya çıkan ürünler ve ben bu emeği karşılıksız bırakmanın biraz haksızlık olduğunu düşünüyorum. iPhone yada iPad alabilecek maddi imkana sahip insanların uygulamalar içinde belli bir bütçe ayırabilecekleri kanısındayım. Bunun dışında birde cihazınızın karşılaştığı tehlike var. Yüklenecek herhangi yanlış bir uygulama ile telefonunuzdaki tüm verileri kaybetme ihtimali varken, ben Jailbreak’e kesinlikle karşıyım. İhtiyacımız olan uygulamalarıda App Store’daki 650,000 uygulama arasından seçebiliriz bence, Apple tarafından kabul edilmeyen uygulamalar olmasa da iOs tabanlı cihazınız size binlerce imkan sunabiliyor.

 

  • Levent_sarioglu

    Yaa ama uygulamalara da bütçe mi ayrılır yaa.

    • sametakca

      Yazida da belirttiğim gibi iPhone iPad gibi pahalı cihazlara gücü yeten insanların uygulamalara da bir bütçe ayırabileceğini düşünüyorum. Ayrıca elimden geldigi kadarıyla indirimdeki uygulamaları sosyal ağlardan güncel olarak sizlerle paylaşmaya çalışiyorum. 🙂

  • Webmaster

    iphone’u 6 aydır kullanıyorum. Denemek için 3 ay önce jailbreak yaptım, şimdi bu telefonu 3 ay nasıl jbsi kullandım diye kızıyorum kendime, kesinlikle böyle bi telefon alıyorsanız jb ŞART.

    • sametakca

      Uygulamaları ücretsiz indirebiliyor olmak elbette büyük bir avantaj. Fakat harcanan onca emekten sonra App Store’da satışa sunulan uygulamaların hakkını da vermek gerek diye düşünüyorum 🙂

  • Pingback: evasi0n iOS 6.x Jailbreak Yayınlandı | Steve Jobs()

  • Pingback: Haziran 2012 Özeti | Steve Jobs()

  • Buğra Babur

    Cihazı alalı 2 ay oldu , şarkıyı da oyunu da parayla aldım , JB’ye ihtiyaç duymuyorum şahsen 🙂 Teşekkürler , size katılıyorum

  • Fatih

    Jb yi nerden yükleyebılırız ? cihazım ipad mini jb yapınca kitlenme ihtimalı varmı ? İçindeki uygulamalar (oyunlar vb…) ve fotolar gidermi ? Cevaplarsanız sevınırım şimdiden tesekkurler.

  • Fatih

    Birsey yazmayı unuttum restore nasıl yapabılız tesekkurler

  • Bekir

    App Store deki uygulama bluetooth u çalıştırabiliyor mu? Telefonu hızlandırabiliyor mu? Yada kısayollar için widget sağlıyabiliyor mu? Klasör içine klasör açtırabiliyor mu? Klasöre şifre koydurabiliyor mu? İşlerimizi kolaylaştırabiliyor mu? Benim bildiğim kadarıyla bunlar hayır. Bilmediğim varsada özür dilerim 10 ay JB’siz kullandım uygulamada satın aldım ama genede klasik telefon gibiydi. JB atalı 1 ay oldu şuan ben gerizekalıymışım diyorum JB yapmamakla. Şuan telefonumdan çok memnunum gereksiz vakit kayıpları ortadan kalktı istediğim her türlü bilgiye (program olsun müzik olsun video olsun) ulaşabiliyorum. 🙂 JB candır.

    • Jailbreak size App Store’un sağladığından daha fazlasıni sağlamakta, bu doğru. Fakat bunu ne derece sağlıklı yapıyor sorgulamaya açık bence. App Store’daki uygulamalar benim beklentilerimi fazlasıyla karşılıyor açıkcası. Şu ana kadar “bana böyle bir uygulama lazım” diyipte ona çok çok yakın bir şey bulamadığım olmadı doğrusu. Tabii yazıda da belirttiğim gibi JB tercih meselesi. Ben olaya biraz da farklı yönden bakıyorum.

      Bir uygulama için emek ve zaman harcanmış ise, ben onun bedelini ödemeliyim. Çünkü eğer bir gün ben de uygulama geliştirirsem, kullanıcılardan bu yönde bir davranış beklerim. Zaman, emek ve para harcadığım bir şeyin uygun olmayan yollardan emeğime saygısızlık yapılarak indirilmesini kabul edemem.

      JB yapanları yadırgamıyorum ama, dedim ya tamamen tercih meselesi. 🙂

      • Eyüp

        Offline Call Recorder lazım kardeşim. Gelen ve Giden aramayı basit bir şekilde cihaz hafızasına kaydetsin istiyorum. AppStore’da bulamadım. Neyse parası vereceğim ama yok.
        AppStore’da olanlar arama sırasında konferansla başka numara ekle VoIP üzerinden sunucumuza kaydedelim filan diyorlar.
        Iphone 7 Plus aldım. Apple ürünlerini sevmiyor olmama rağmen bu cihazın hatrına bir şans vereyim dedim ama fıttırıyorum. JailBreak yapmayı düşünüyorum. Ne dersin ?

  • Kaan Ozden

    Jailbreak in telefona artılar kattığı doğru ama şunuda unutmayın jailbreakli uygulamalrda da işe yarayan kaliteli uygulamaların çoğu yine ücretli birde bunları app store dan satın almadığınızdan her ios güncellemesi ile yeniden yükleme veya kaybetme tehlikesi var. Benim şahsi deneyimlerim yaklaşık 10 yıl